Ağızda Çıkan Yaralar ; Aftlar
Hayatımızın bir döneminde hepimiz ağzımızda çıkan yaralardan şikayet etmişizdir.Yanağımızın veya dudağımızın içinde, bazen de ağız tabanı ve dil altında ortaya çıkan ve yaklaşık bir hafta on gün boyunca canımızı acıtıp, yemek yemeyi ızdırap haline getiren minik ülserler şeklindeki yaralardan bahsediyorum.Biz bu yaralara ‘Aftöz Stomatit ‘ yada kısaca ‘aft’ diyoruz.
Çıkacağı bölgede bir iki gün öncesinde kaşıntı ve kızarıklık şeklinde kendini gösterir,daha sonra ortası beyaz etrafında kırmızı bir haresi olan, hafif çukur, 2-3 mm çapına bir yara haline gelir.Küçük bir krater görünümündedir ve çok acı verir.Tek bir tane büyük(majör tip) olabildiği gibi birkaç tane küçük (minör tip) ülserler olabilir. Minör tipteki aftöz lezyonlar yılda birkaç kez çıkabilirler.1hafta -10 gün kadar devam edip geçerler. Kesin bir tedavisi yoktur ancak, bu süre içerisinde vereceği sıkıntıları azaltmak için yüzeysel anestetik maddeler kullanılabilir.Kısa süreli kortikosteroid kullanımı ve tetrasiklinli gargaralar da önerilebilir.Majör tip, tek ve derin ülserasrasyonlar ise daha fazla ağrılı olabilirler, ateş yapabilirler ve kendiliğinden iyileşmeleri için haftalar hatta aylar geçebilir.Bu durumda da sıkıntıları azaltmak için aynı yöntemler kullanılır. Aftlar insanın kendi bağışıklık sisteminin düşmesiyle ortaya çıkan lezyonlardır.Sanılanın aksine herhangi virüsün veya bakterinin yarattığı bir durum değildir.Genellikle vücut direncinin düştüğü viral veya bakteriyel enfeksiyonlardan sonra ortaya çıkabildikleri gibi, kan hastalıkları,demir , vitamin ve folik asit eksikliği ,hormonal düzensizlikler, nörolojik ve psişik bozukluklar da hazırlayıcı faktörlerdir. Ağızda bir çok hastalığın belirtisi olarak değişik tipte yaralar görünse de, aftlar sağlıklı insanlarda da görülür.Sadece çok sık tekrarlayan veya 1 cm yakın büyüklüğe ulaşıp boğazda şişlere neden olan majör tipteki aftlar sistemik bir hastalığın habercisi olabilir , bu durumda bir doktora görünmekte fayda vardır. Behçet sendromu genellikle 30-40 yaş arası erkeklerde, bağışıklık bozukluğunda ağızda, gözde ve cinsel bölgelerde lezyonlarla karakterizedir.Bu sendromda ağızda görülen lezyonlar majör tip aftlarla benzerlik gösterdiklerinden dikkatli olunmalıdır. Aft oluşumunda kişinin stres seviyesi de sorumlu tutulmaktadır.Diş hekimliği ve tıp öğrencileri arasında yapılan bir araştırmada ; sınav döneminde aftların görülme sıklığında ciddi bir artış olduğu belirlenmiştir.Vitamin ve folik asit eksikliğinde de aftlar görülmektedir. Ağız içinde travma yaratacak nedenler , örneğin; yeni protezler, kırık bir diş, ortodontik teller aft oluşumuna neden olabilir. Aftlar kesinlikle ağız içerisinde oluşurlar , bulaşıcı ve virutik değildirler.Bu özellikleriyle aftlar uçuklardan farklıdırlar.Halbuki uçuk virütiktir(herpes simpleks),ağız dışında olduğu gibi ağız içinde de olabilir ve bulaşıcıdır.Bir sonraki yazıda da uçuktan bahsetmek istiyorum. Sağlıklı günler dileğiyle… Tüm Makalelere Ulaşmak İçin Tıklayın...
