Çene eklemi nasıldır?
Diğer eklemlere benzer mi?

Çene eklemi kafatası ile alt çene kemiğinin birleştiği yerde,kulağın hemen önünde yer alan küçük bir eklemdir.Alt çenenin hareket ve işlevlerini yapmasına izin verir.Diğer eklemlere yapı olarak benzese de çalışma biçimi olarak farklıdır ve vücutta kombine çalışarak aynı işi yapan iki eklemin olduğu başka bir bölge yoktur

Ortodontik   Tedavide   Haute Couture  Dönemi

Çarpık dişlerin tedavisinde kullanılan braketler ,yani diş üzerine yapıştırılan unsurlar ,genellikle estetik kaygıların başlıca kaynağı olup kişilerin tedaviyi istememesinde baş rolü oynarlar. Dünyaca ünlü sağlık kuruluşları da bu estetik kaygıları giderecek alternatif tedavi aygıtlarını geliştirmek için yıllardır çaba sarf etmektedirler. Bugün erişkinlere ortodontik tedaviyi kabul ettirebilecek estetik şeffaf braketler, şeffaf plaklar(invisaline),dil tarafından uygulanan lingual tedavi aygıtları hep bu çabaların ürünleridir.

Doğumsal anomaliler, insanın en şanssız ve en çaresiz olduğu , ana karnında meydana gelen gelişimsel bozukluklardır.Halk arasında tavşan dudak veya kurt ağız diye bilinen dudak damak yarıkları da doğumsal bozukluklardan biridir.


Anne karnında , intrauterin hayatın 4-7. haftalarında dudak, 7-12. haftalarında ise damak gelişimi tamamlanır.Bir başka deyişle hamileliğin ilk 3 ayı çene-yüz komleksinin gelişiminde önemli olaylara sahne olur.Bu dönemde iç yada dış çeşitli etkenler dudak ve damağın gelişimini olumsuz etkileyerek , birleşmelerini bozabilir.Nedir bu etkenler?Yeni vakaların oluşmasını engellemek için bunları bilmekte yarar var.Genetik önemli bir etken,anne yada babada veya onların ailesinden birinde dudak damak yarığı varsa bebekte de görülme olasılığı
rahatsızlığı taşıyan bireyin yakınlığına bağlı olarak artmaktadır.

Ailenin çocuklarından birinde varsa doğacak olan bebekte ortaya çıkma riski ise iyice artar.Ayrıca yakın akraba evlilikleri ile ileri yaşta çocuk sahibi olmak isteyen ebeveynlerde doğumsal anomali riski artar.
Yine,ilk üç ay içinde teşhis ve tedavi amacıyla alınan radyasyon ile ilaçlar bebeğin gelişiminde doğrudan etkilidir.Bunların yanı sıra, hamileliğin ilk trimestri içindeki travmalar ile amniotik sıvıdaki basınç değişiklikleri gibi çevresel faktörlerin de önemli etkileri olduğu bilinmektedir.


İstatistiksel olarak ,yaklaşık olarak 1000 de 1 doğumda görülen dudak damak yarıklarının kızlarda erkeklere oranla daha çok görüldüğü bildirilmektedir.Aynı zaman da Asya ülkelerinde daha sık ,siyan ırkta ise en az rastlandığı bilgiler arasındadır.


Bu tür doğumsal bozukluklar sadece dudağı yada sadece damağı ilgilendirebileceği gibi her ikisini de içine alabilir.Yarık tek veya iki taraflı olup, dudaktan uvula’ya(küçük dil) kadar uzanabilir.Yarığın yeri ve boyutu tedavinin kalite ve süresi üzerine doğrudan etkilidir.


Aileleri şaşırtan, üzen hatta isyan ettiren böylesine bir şanssızlık yaşanmışsa ne yapılmalı?
Dudak damak yarıklarının tedavisi bir ekip çalışması gerektirir.Bu ekibin içinde ortodontist, çocuk doktoru,plastik cerrah, kulak burun boğaz uzmanı, konuşma terapisti, genetik uzmanı, psikolog ve diş hekimi bulunması gerekir.Böylesine zor ve uzun süreli tedavi sırasında ekipte bulunanlara sırayla görev düşecektir.Doğum sonrasında ilk iş ortodontistindir.Ortodontist bebeğin beslenebilmesini sağlayan,yarık bölgeyi kapatan bir aygıtı ; beslenme plağını hazırlar.Bu aygıt belirli zamanlarda değiştirilerek yarık bölgesi ameliyata kadar düzenlenir.Bebek 2.5-3 aylıkken ve en az 5 kiloya ulaşmışsa dudak ameliyatı plastik cerrahlar tarafından yapılabilir.Damak ameliyatı için ise eskiden 1.5 yaş beklenirdi.Şimdilerde bu işlem 1 yaşında yapılmaya başlanmıştır. Ameliyatlardan sonra sorunlar bitmiş gibi görünse de daha tedavide kat edilmesi gereken çok yol vardır.Dişlerin çıkmaya başlamasıyla çapraşıklıklar göze çarpacak,diş eksiklikleri,fazlalıkları,üst çenede darlıklar ve bunların getirdiği ek sorunlar için yine ortodontist devreye girecektir.Diş çene ve yüz ortopedisi ile ilgili işlemler buluğ çağı sonuna kadar sürecektir. Plastik cerrahlara ise , burun basıklığını gidermek ve dudak estetiği için tekrar gidilecektir.


Çocuk erişkin çağa ulaşıncaya kadar konuşma bozukluğu(rinolali:burundan konuşma,hımhım konuşma) için konuşma terapistine gitmesinde yarar vardır.Kendisi ve ailesi için de psikolojik destek alınması da önemlidir.Böylece çocukların sosyal yaşam adaptasyonu yükselecektir.


Bu vakaların tedavisi süresince ailelerin güçlü, metin, sağduyulu, yüksek moralli olmaları gerekmektedir.Unutmayın ki, zamanında dudak damak yarığı sorunu olan çok sayıda insanı bu gün bir çok meslek grubunda ve başarılı konumlarda görmek mümkündür.Hatta daha azimli, daha hırslı, daha başarılılar diyebilirim.


Hepinize sağlıklı yarınlar dilerim.

* Diş taşlarını temizletmek zararlıdır.
Kesinlikle yanlış.Diş taşı, diş ile dişeti arasında birikerek, zamanla dişetinin çekilmesine ve beraberinde dişi çevreleyen kemik dokusunun yüksekliğinin azalmasına neden olur.Bunun sonucunda da dişeti hastalıkları ve dişlerde sallanmalar meydana gelir.

Doğru bildiğimiz yanlışlar o kadar çok ki, bugün de aynı konuya devam ediyoruz.Eğer ilginizi çekiyorsa ve sizin de aklınızda yer etmiş ama doğruluğundan emin olmadığınız bilgiler varsa, bunları benimle paylaşırsanız, bu konu üzerinde biraz daha ilerleyebiliriz. Ben bir ortodontist olduğum için,sıklıkla duyduğum ve gülümseyerek dinlediğim , ortodonti ile ilgili kesilen ahkamlardan ve hurafelerden bahsedeceğim.

Doğumsal anomaliler, insanın en şanssız ve en çaresiz olduğu , ana karnında meydana gelen gelişimsel bozukluklardır.Halk arasında tavşan dudak veya kurt ağız diye bilinen dudak damak yarıkları da doğumsal bozukluklardan biridir.
Anne karnında , intrauterin hayatın 4-7. haftalarında dudak, 7-12. haftalarında ise damak gelişimi tamamlanır.Bir başka deyişle hamileliğin ilk 3 ayı çene-yüz komleksinin gelişiminde önemli olaylara sahne olur.

Periodontal sorunlar adıyla genellediğimiz , dişin etrafını saran dişeti ve kemiği ilgilendiren hastalıklarda artık akrep zehirinin kullanıldığını duyarsanız sakın şaşırmayın. JBMR dergisinin ocak ayı sayısında, Forsyth enstitüsünde yapılan çalışmalarda ileri seviyede periodontal sorunu olan hastalarda görülen kemik kaybının akrep zehiri ile durdurulduğu bilimsel bir makaleyle  belirtiliyor.

Hayatımızın bir döneminde hepimiz ağzımızda çıkan yaralardan şikayet etmişizdir.Yanağımızın veya dudağımızın içinde, bazen de ağız tabanı ve dil altında ortaya çıkan ve yaklaşık bir hafta on gün boyunca canımızı acıtıp, yemek yemeyi ızdırap haline getiren minik ülserler şeklindeki yaralardan bahsediyorum.Biz bu yaralara ‘Aftöz Stomatit ‘ yada kısaca ‘aft’ diyoruz.