Çene eklemi nasıldır?
Diğer eklemlere benzer mi?

Çene eklemi kafatası ile alt çene kemiğinin birleştiği yerde,kulağın hemen önünde yer alan küçük bir eklemdir.Alt çenenin hareket ve işlevlerini yapmasına izin verir.Diğer eklemlere yapı olarak benzese de çalışma biçimi olarak farklıdır ve vücutta kombine çalışarak aynı işi yapan iki eklemin olduğu başka bir bölge yoktur

Ortodontik   Tedavide   Haute Couture  Dönemi

Çarpık dişlerin tedavisinde kullanılan braketler ,yani diş üzerine yapıştırılan unsurlar ,genellikle estetik kaygıların başlıca kaynağı olup kişilerin tedaviyi istememesinde baş rolü oynarlar. Dünyaca ünlü sağlık kuruluşları da bu estetik kaygıları giderecek alternatif tedavi aygıtlarını geliştirmek için yıllardır çaba sarf etmektedirler. Bugün erişkinlere ortodontik tedaviyi kabul ettirebilecek estetik şeffaf braketler, şeffaf plaklar(invisaline),dil tarafından uygulanan lingual tedavi aygıtları hep bu çabaların ürünleridir.

* Diş taşlarını temizletmek zararlıdır.
Kesinlikle yanlış.Diş taşı, diş ile dişeti arasında birikerek, zamanla dişetinin çekilmesine ve beraberinde dişi çevreleyen kemik dokusunun yüksekliğinin azalmasına neden olur.Bunun sonucunda da dişeti hastalıkları ve dişlerde sallanmalar meydana gelir.

Doğru bildiğimiz yanlışlar o kadar çok ki, bugün de aynı konuya devam ediyoruz.Eğer ilginizi çekiyorsa ve sizin de aklınızda yer etmiş ama doğruluğundan emin olmadığınız bilgiler varsa, bunları benimle paylaşırsanız, bu konu üzerinde biraz daha ilerleyebiliriz. Ben bir ortodontist olduğum için,sıklıkla duyduğum ve gülümseyerek dinlediğim , ortodonti ile ilgili kesilen ahkamlardan ve hurafelerden bahsedeceğim.

Doğumsal anomaliler, insanın en şanssız ve en çaresiz olduğu , ana karnında meydana gelen gelişimsel bozukluklardır.Halk arasında tavşan dudak veya kurt ağız diye bilinen dudak damak yarıkları da doğumsal bozukluklardan biridir.
Anne karnında , intrauterin hayatın 4-7. haftalarında dudak, 7-12. haftalarında ise damak gelişimi tamamlanır.Bir başka deyişle hamileliğin ilk 3 ayı çene-yüz komleksinin gelişiminde önemli olaylara sahne olur.

Periodontal sorunlar adıyla genellediğimiz , dişin etrafını saran dişeti ve kemiği ilgilendiren hastalıklarda artık akrep zehirinin kullanıldığını duyarsanız sakın şaşırmayın. JBMR dergisinin ocak ayı sayısında, Forsyth enstitüsünde yapılan çalışmalarda ileri seviyede periodontal sorunu olan hastalarda görülen kemik kaybının akrep zehiri ile durdurulduğu bilimsel bir makaleyle  belirtiliyor.

Hayatımızın bir döneminde hepimiz ağzımızda çıkan yaralardan şikayet etmişizdir.Yanağımızın veya dudağımızın içinde, bazen de ağız tabanı ve dil altında ortaya çıkan ve yaklaşık bir hafta on gün boyunca canımızı acıtıp, yemek yemeyi ızdırap haline getiren minik ülserler şeklindeki yaralardan bahsediyorum.Biz bu yaralara ‘Aftöz Stomatit ‘ yada kısaca ‘aft’ diyoruz.

Günümüzde ,ağız bakımını ihmal etmeyen,düzenli olmasa da en azından dişlerinde ufak bir sorun gördüğünde doğruca diş hekimine giden ve gerekli koruyucu tedavileri yapılan çağdaş bireyler için çekim tarihe karıştı diyebiliriz.Gerçekten de konservatif( koruyucu)ve endodontik tedavi(kanal ted.) yöntemleri bu kadar ilerlemişken çürük ve enfeksiyon(iltihap) gibi nedenler den dolayı diş kaybı artık güçtür.

Bu konu ,ağzına protez veya diş tedavileri yapılmış kişiler kadar biz diş hekimlerini de derinlemesine etkileyen ve hatta bizleri oldukça yoran bir konudur.Yormasının sebebi ise , yapılan söz konusu işlemlerin hayat boyu kullanılacağının sanılması ve her hangi bir problem oluştuğunda diş hekimlerinin doğrudan sorumlu tutulmasıdır.

Ortodontik tedavide karşılaşılan en önemli güçlük hasta kooperasyonu, yani işbirliğidir. Hastalar dişler üzerindeki tellere alışabilseler bile ağız dışından uygulanan, çeneden, enseden veya başın tepesinden geçen ağız dışı aygıtları takmada çok da istekli görünmemektedirler.Maalesef çocuk yaştaki hastaların çeneleri ve iskelet sistemi ile ilgili uyumsuzlukların düzeltilmesinde kullanılan ve aslında ortopedik etki yaratmayı amaçlayan bu aygıtlar iskeletsel problemlerin erken yaşta çözümünde kullanılan yegane tedavi metodudur.Eğer bu tip hastalara ergenlik veya öncesi müdahale edilmez ise ileride ameliyata kadar giden tedavilere ihtiyaç duyulabilir.

Altın; her zaman en gözde aksesuarlardan biri olmuştur.Altın takılar,saatler, ev aksesuarları hatta altın dişler, tarihin değişik dönemlerinde bir statü belirtisi olarak görülmüş ve varlıklı insanlar tarafından tercih edilmiştir.

Öncelikle ,yazılarımı bugüne kadar okuyan ve ilgilenenlere içten teşekkürlerimi sunarım.Ancak yoğun iş tempom nedeniyle en azından bir süre ara vermek zorundayım.Anlayışla karşılayacağınızı düşünüyor,saygılarımı sunuyorum.

Ortodonti, biomekanik bir dal . Biz dişleri düzeltirken, dişlere belli uygun kuvvetler verip, onları istediğimiz yönde hareketlendirerek çarpıklığı düzeltiyoruz. Bunun için önce dişlere braketler yapıştırılıyor ve içlerinden tel geçiriliyor. Tellerde yapılan özel bükümler veya tellerin kendi özel formlarından kaynaklanan elastikiyetten sağlanan uygun kuvvet braketler kanalıyla dişe aktarılmış oluyor.Bu işin mekanik kısmı .

Ortodontik tedavi ve estetik ameliyatların beraber yapıldığı çalışmaların sonucunda , kişide sadece dış görünüşü ile ilgili değişiklikler değil, aynı zamanda konuşma , yemek yeme gibi temel fonsiyonlarında da radikal değişimler elde edilir.Kişiyi bu kadar farklılaştıran kökten değişimlerin, bireyin psikolojisini de derinden etkilemesi kaçınılmazdır. İki bölümlük bu küçük yazı dizisinde ilkin operasyonlar öncesi ve sonrası kişilerin psikolojilerindeki farklılıkları irdeleyip sonrasında ortodontik tedavi ve estetik ameliyatların birlikteliğindeki sinerji ve sistematiğin nasıl işlediğini merak edenler için anlatacağım.

Ortognatik cerrahi hastaları genellikle kendi görüntüsünün farkında olan ve bunu düzeltmek isteyen hastalardır.Hekime kendi rızalarıyla geldikleri için motivasyonları yüksektir.Kendilerine tedavinin tamamı anlatıldığında ; cerrahi öncesi ortodontik tedaviyi, ameliyat ve cerrahi sonrası ortodontik tedaviyi, kolayca tolere edebilirler.
Bu hastalardan tedavi öncesi , yüz ve diş fotoğrafları, baş röntgenleri ve çene modelleri alınır. Kayıtlar bilgisayar ortamına aktarılarak hastadaki uyumsuzluk miktarı ve yeri çeşitli ölçümlerle tespit edilir.Dijital öngörü programları kullanılarak hastanın bilgisayardaki fotoğrafı üzerinde ameliyatta elde edilecek değişiklikler yapılarak hastaya ameliyat sonrası görünümü hakkında fikir verilir.Genelde hastalarda öngörü sonrası motivasyon artışı görülür.

Mevcut rahatsızlıklarının oluşturduğu riskler veya engeller nedeniyle diş hekimliği kliniklerine müracaat eden bazı vakaların özel bir ilgiye,daha farklı tedavi planına ve kontrol sıklığına ihtiyaçları vardır.
Özel bakım gerektiren bu hastalar, sosyal hayatımızda sıklıkla tanıyıp bildiğimiz kişiler arasında yer alırlar.Mevcut risk gruplarından en önemlisi ağız ,baş ,boyun kanserleri dolayısıyla radyoterapi ve kemoterapi gören hastalardır.Diabeti ,kalp ve böbrek rahatsızlığı olanların yanı sıra yaşlılar ve gebeler de risk grubundaki vakalardır.Yine,engelli çocukların da özel tedavi planı ve bakıma ihtiyacı vardır.

Güzel bir gülümseme için dişleri düzenli fırçalamak ve doğru beslenmek gerektiğini hepimiz biliriz.Yinede çocuklar kadar bizleri de cezbeden o rengarenk ambalajları içindeki şekerlemeleri, o leziz bonbonları ve çeşit çeşit sakızları denemekten kendimizi alıkoyamayız.Bir taraftan da dişlerimizin çürümesinden korkarız. .

Beden söz konusu olduğunda tıp bilimi ile uğraşanlar haricinde, güzel sanatlar eğitimi almış her ressam da artistik anatomide söz konusu olan altın oran esasını bilir. Örneğin, elin uzunluğunun kafa uzunluğunun dörtte üçüne eşit olduğunu, bacak uzunluğunun dört kafa – ayakla beraber- toplam 4 tam bir çeyrek kafa uzunluğunda olduğunu bilir.

Kronik olarak devam eden ve bazı zamanlar artarak dalgalanmalar gösteren,genellikle kulak önü, şakaklar ve ensede baş ağrısı olarak kendini gösteren hatta boyun ve sırta da yansıyan, insanı doktor doktor dolaştırıp bir türlü geçmeyen ağrılardan bahsedeceğiz.Diş kökenli olmayan , ancak kendini diş, baş, boyun ve yüz ağrısı olarak gösteren, çene ekleminin ağrılı fonksiyon bozukluğuna ;uluslararası bir terim olan’’Myofascial Pain Dysfunction syndrome ‘’(MPD Sendromu) denir.

Kronik olarak devam eden ve bazı zamanlar artarak dalgalanmalar gösteren,genellikle kulak önü, şakaklar ve ensede baş ağrısı olarak kendini gösteren hatta boyun ve sırta da yansıyan, insanı doktor doktor dolaştırıp bir türlü geçmeyen ağrılardan bahsedeceğiz.Diş kökenli olmayan , ancak kendini diş, baş, boyun ve yüz ağrısı olarak gösteren, çene ekleminin ağrılı fonksiyon bozukluğuna ;uluslararası bir terim olan’’Myofascial Pain Dysfunction syndrome ‘’(MPD Sendromu) denir.

Noel ve yılbaşının yaklaşmasıyla çoğumuz tatil planları yapmaya başladık.Bu hafta sizlerle buluşacağımız iki yazıda ; tatilde ağız sağlığınızı etkileyebilecek sürprizler neler olabilir,başınıza gelirse ve korunmak için neler yapılabilir bunları konuşacağız.

Günlük hayatta ertelediğiniz dişlerinizle ilgili sorunlar tatilde olduğunuzda sizi ciddi
sıkıntılara sokabilir.Örneğin; daha önceleri size problem yaratmış bir dişiniz var ve güzel bir tatil beldesinde keyifli keyifli yemek yerken kırıldı.

Tel takan çocukların sayısındaki artışın iki genel sebebi var: aile ve doktor kaynaklı.

Aileler günümüzde ağız ve diş sağlığı konusunda daha bilgililer (meşhur laftır ;kişi bildiği kadar görür denir)ve çocuklarıyla da daha ilgililer .Ayrıca ,çocuklarıyla ilgili her konuda olduğu gibi ağız sağlıkları ve dişlerinin düzgünlüğü konusunda da rekabetçiler.Durum böyle olunca da ,geç kalmadan bir an önce çocuklarına gereken tedaviyi yaptırmak isteyen ebeveyn ortodontiste koşuyor.